Belediye İş Kıyafeti İhale Şartnamesi Nasıl Hazırlanır? (EKAP Teknik Şartname Rehberi)
Belediyelerin temizlik, park-bahçe, fen işleri, itfaiye destek ve zabıta personeline yönelik iş kıyafeti alımlarında teknik şartnamenin doğru hazırlanması; hem kamu zararını önler hem rekabeti açar. Bu rehber 4734 sayılı Kamu İhale Kanunu (KİK) çerçevesinde EKAP üzerinden ilan edilen belediye iş kıyafeti ihalelerinin tüm aşamalarını, "yerli istekli" lehine düzenlemeleri ve teknik şartname şablonunu uçtan uca açıklar.
1. Belediye İş Kıyafeti İhaleleri — Yasal Çerçeve
Belediyelerin iş kıyafeti alımları, 4734 sayılı Kamu İhale Kanunu'nun mal alımı hükümlerine tabidir. Yaklaşık maliyetin eşik değerin altında kalması durumunda 22/d istisna veya 21/f pazarlık usulü tercih edilebilse de; belediyelerin yıllık planlı iş kıyafeti alımları (genellikle 500.000 TL ve üzeri) açık ihale usulüyle EKAP üzerinden duyurulur.
2026 yılı için Kamu İhale Kurumu tarafından belirlenen mal alımı yaklaşık maliyet eşik değerleri ve parasal limitler her yıl Ocak ayında güncellenir; ihale ilanı verilirken güncel eşik değer mutlaka KİK tebliği üzerinden doğrulanmalıdır. Belediyelerin iş kıyafeti tedarikinde uymakla yükümlü olduğu temel mevzuat çerçevesi:
- 4734 sayılı Kamu İhale Kanunu — mal alımı temel usul
- 4735 sayılı Kamu İhale Sözleşmeleri Kanunu — sözleşme aşaması
- Mal Alımı İhaleleri Uygulama Yönetmeliği — şartname formatları, numune ve muayene
- 6331 sayılı İş Sağlığı ve Güvenliği Kanunu — KKD niteliğindeki yüksek görünürlüklü iş kıyafeti zorunluluğu
- KKD Yönetmeliği (2016/425/AB) — CE işareti gereklilikleri
Park-bahçe, yol bakım, temizlik gibi açık alanda çalışan belediye personeli için tedarik edilen yelek/parka/iş takım, 6331 ve KKD yönetmeliği gereği EN ISO 20471 yüksek görünürlüklü giyim kapsamında değerlendirilir ve CE belgesi zorunludur.
2. EKAP Üzerinden İhale Akışı
Elektronik Kamu Alımları Platformu (EKAP) üzerinden açık ihale usulü ile yürütülen tipik bir belediye iş kıyafeti alımının ana adımları:
| Aşama | Süre | Açıklama |
|---|---|---|
| Ön İlan (opsiyonel) | İhale tarihinden 40+ gün önce | Yıllık programa giren büyük alımlar için ön bilgilendirme. |
| İhtiyaç tespiti & yaklaşık maliyet | 15-30 gün | Personel sayısı × kalem matrisi, piyasa fiyat araştırması (en az 3 teklif). |
| Teknik & idari şartname hazırlığı | 10-20 gün | Bu rehberin merkezi konusu — Bölüm 3. |
| İhale ilanı (EKAP) | Min. 40 gün (eşik üstü) | İlandan teklif son tarihine kadar yasal asgari süre. |
| Teklif değerlendirme | 10-15 gün | Komisyon yeterlilik + ekonomik açıdan en avantajlı teklif belirler. |
| Kesinleşmiş karar bildirimi | 10 gün itiraz süresi | İsteklilere bildirim sonrası şikayet hakkı. |
| Sözleşme imzası | 10 gün | Kesin teminat (%6) ve sözleşme imzası. |
| Numune onayı | 10-15 iş günü | Bölüm 6 — kritik aşama. |
| Seri üretim & teslimat | 30-60 gün | Bölüm 7. |
EKAP üzerinden ihale dokümanı (teknik şartname + idari şartname + sözleşme tasarısı + standart formlar) e-imzalı olarak yayınlanır. İstekliler dokümanı EKAP üzerinden indirir ve teklif zarfını elden ya da e-teklif sistemi açık ihalelerde dijital olarak sunar.
3. Teknik Şartname Yapısı — Örnek Şablon
Belediye iş kıyafeti teknik şartnamesi 8 ana başlık altında yapılandırılmalıdır. Bu yapı KİK 12. madde gereği rekabeti engellemeyecek şekilde objektif kriterler içermek zorundadır.
3.1. Genel Tanımlar ve Kapsam
Alımın konusu (ör. "Belediye temizlik işleri personeline kışlık parka, yazlık iş yeleği ve iş pantolonu alımı"), miktar matrisi (kalem × beden × renk), teslim yeri ve sözleşme süresi açıkça yazılır.
3.2. Kumaş ve Hammadde Özellikleri
| Parametre | Örnek Değer | Standart |
|---|---|---|
| Kumaş türü | Gabardin %65 polyester / %35 pamuk | TS EN 12127 |
| Gramaj | 240-280 gr/m² (±%5 tolerans) | TS EN 12127 |
| Çekme oranı | %3'ten az | TS EN ISO 5077 |
| Renk haslığı | Yıkamaya en az 4, sürtmeye 4-5 | TS EN ISO 105-C06 / X12 |
| Kopma mukavemeti | Atkı 400 N, çözgü 600 N (asgari) | TS EN ISO 13934-1 |
3.3. Konfeksiyon Standardı
- Genel uyum: EN ISO 13688 (koruyucu giysi genel gereklilikleri)
- Yüksek görünürlük: EN ISO 20471 Sınıf 2 (yazlık yelek), Sınıf 3 (kışlık parka)
- Reflektör bandı: en az 50 mm genişlik, EN ISO 20471 §6.2 onaylı, 25 yıkama sonrası min. parlaklık korunması
- Dikim: çift sıra, 4 iplikli overlok; düğme/fermuar YKK veya muadili dayanıklılık
- Renk: turuncu (Pantone 16-1462 TPX) + lacivert kontrast, idare belirler
3.4. Beden Bedensel Ölçüleri
S-XXL aralığı asgari; TS EN 13402 beden etiketleme standardı zorunlu. Beden dağılım matrisi sözleşme aşamasında personel ölçü listesi alındıktan sonra revize edilebilir.
3.5. Numune ve Teslimat Maddesi
"Yüklenici, sözleşme imzasından itibaren 10 iş günü içinde her kalem için onaylı 2'şer adet numune teslim eder. İdare 5 iş günü içinde yazılı onay veya revizyon talebi bildirir. Onay sonrası seri üretim başlar; toplam teslimat 45 takvim günü içinde tamamlanır."
4. "Yerli İstekli" Lehine Düzenleme (KİK 63. Madde)
4734 sayılı Kanun'un 63. maddesi, idarelerin "yerli istekliler lehine %15 oranına kadar fiyat avantajı" uygulamasına imkân tanır. Bu hüküm hem yerli üretimi desteklemek hem ithalata bağımlılığı azaltmak amacıyla 2014'te güncellenmiş; tekstil ve hazır giyim ürünleri de bu kapsamda değerlendirilir.
Belediye iş kıyafeti gibi Türkiye'de yeterli yerli üretim kapasitesi bulunan kalemlerde bu maddenin uygulanması, kamu kaynağının yurt içinde dolaşımını sağlar ve KOBİ ölçeğindeki üreticileri korur. Yerli istekli belgesi, isteklinin son üç yılda Türkiye'de ödediği SGK primleri, vergi beyannamesi ve kapasite raporu ile birlikte sunulur.
5. Sertifika Talep Maddesi Yazımı
Teknik şartnamede sertifika talebi, KİK 12. madde gereği "belirli bir markayı işaret etmeyecek" şekilde yazılmalıdır. Genel kabul gören güvenli formülasyon:
- Onaylı kuruluş (Notified Body) tarafından düzenlenmiş CE belgesi (Vertacert NB 2832, Universal Cert vb. — herhangi biri yeterli, isim belirtilmez)
- EN ISO 20471 Sınıf 2 / Sınıf 3 uygunluk belgesi (ürüne göre)
- EN ISO 13688 koruyucu giysi genel gereklilikler
- ISO 9001:2015 Kalite Yönetim Sistemi sertifikası (üretici firma)
- Talep halinde sunulabilecek: EN 343 (yağmurluk/su geçirmezlik), OEKO-TEX Standard 100, ISO 14001
Tek bir markaya özgü patentli teknoloji ya da yalnızca yurt dışından temin edilen niş sertifika (ör. ANSI/ISEA 107 — ABD standardı) talep edilmesi rekabeti engelleyici sayılır ve şikayet konusu yapılabilir.
6. Numune Onay Süreci
Numune aşaması belediye ihalelerinde en sık anlaşmazlık doğuran adımdır. Sağlıklı bir numune protokolü için şartnamede şu unsurların net belirtilmesi gerekir:
- Numune adedi: Her kalem için 1-2 adet (idare iç dağıtıma göre belirler)
- Numune teslim süresi: Sözleşmeden itibaren 10 iş günü
- İdare değerlendirme süresi: Numune teslim tarihinden itibaren 5 iş günü
- Revizyon hakkı: En fazla 2 tur revizyon, her tur için +7 iş günü
- Test ve muayene: Akredite laboratuvar (TÜRKAK onaylı) gramaj/kopma/reflektivite testleri — masraf yüklenici karşılar
- Onay kararı: Yazılı + e-imzalı muayene raporu ile bildirilir
Numune onayı gecikirse teslimat takvimi de aynı oranda uzar; bu husus sözleşme tasarısında "mücbir sebep" maddesinin yanına "idareden kaynaklı gecikme süreleri teslimat süresine eklenir" şeklinde işlenmelidir. Fiyata etkisi açısından numune adetleri 100 takımı aşarsa ayrı bir kalem olarak yaklaşık maliyete eklenmelidir.
7. Teslimat: Belediye İş Takvimi
Belediyeler iş kıyafeti dağıtımını genellikle yılda iki kez gerçekleştirir:
- İlkbahar dağıtımı (Mart-Nisan): Yazlık takım, kısa kollu tişört, yazlık reflektörlü yelek
- Sonbahar dağıtımı (Eylül-Ekim): Kışlık parka, kabanlama, kalın iş pantolonu, polar
İhale ilanı bu takvime göre planlanırsa; ilanın dağıtım hedefinden en az 90 gün önce yayınlanması gerekir. Aksi halde teslimat süresi sıkışır, üretici tarafında işçilik primi artar, fiyat yükselir. Adet bazında pratik teslimat ölçüsü:
| Toplam Adet | Standart Teslimat | Sıkışık Sezon Önerisi |
|---|---|---|
| 500-1.000 takım | 30 gün | +10 gün |
| 1.000-3.000 takım | 45 gün | +15 gün |
| 3.000-7.000 takım | 60 gün | +20 gün |
| 7.000+ takım | 75-90 gün (etap teslimi) | 2 etap önerilir |
8. Yanlış Şartname Örnekleri ve Kamu Zararı
Sayıştay'ın belediye denetim raporlarında iş kıyafeti ihalelerinde tekrarlayan tipik hatalar ve bunların yol açtığı kamu zararı kategorileri:
- Marka/model belirtme: "X marka ile eşdeğer" ifadesi bile KİK 12 ihlali; ihale iptali ve yeniden ilan masrafı doğurur.
- Aşırı dar gramaj toleransı: "240 gr/m² (±%1)" gibi imalat gerçekliğine aykırı dar bant tek üreticiyi adresler; %5 tolerans makul.
- Çoklu ve aşırı sertifika yığını: Türkiye'de henüz yaygınlaşmamış bir standardın (ör. EN 14058 Sınıf 3) zorunlu sayılması istekli sayısını 1'e düşürür.
- Yaklaşık maliyetin güncel olmaması: Önceki yıl piyasa verisinin enflasyon güncellemesi yapılmadan kullanılması teklif gelmemesine yol açar.
- Numune ile seri üretim arasında özellik farkı: Muayenede ret → ceza + yeniden teslimat → personel dağıtım gecikmesi → ek alım ihtiyacı.
Bu hataların önlenmesi için teknik şartname taslağının ilan öncesi en az iki yerli üretici ile gayri resmi olarak paylaşılarak uygulanabilirlik geri bildirimi alınması, mevzuata aykırı bir ön müzakere değildir; piyasa araştırması (4734 madde 9) kapsamında değerlendirilir.
9. İLKETEKS Belediye İş Kıyafeti Üretim Deneyimi
İLKETEKS, 2005'ten bu yana Denizli Merkezefendi'deki kendi atölyesinde günde 2.000 adet üretim kapasitesiyle belediye, fabrika ve kamu kurum iş kıyafeti tedarik etmektedir. Belediye tarafına özgü teknik birikimimiz:
- Kumaş: Gabardin 240-280 gr/m² standartlarında stok ve sezona göre 320 gr/m² kışlık parka iç astar
- Yüksek görünürlük: EN ISO 20471 Sınıf 2 yazlık yelek, Sınıf 3 kışlık parka — CE Vertacert onaylı
- Reflektör: 50 mm bant, EN ISO 20471 §6.2 uygun, 25+ yıkama dayanımı
- Belge envanteri: 5 ISO sertifikası + CE Vertacert + EN ISO 20471 uygunluk belgesi (ürüne özel); EN 343 belgesi su geçirmez parka kalemleri için talep halinde paylaşılır
- VKN 6620820537, NACE 133003 — yerli istekli belgesi mevcut, %15 fiyat avantajı uygulanan ihalelere uygun
- Kapasite raporu: 30 kalifiye personel, 2.000 adet/gün — 5.000 takıma kadar 30-40 günde teslimat referansı
10. Şartname Denetim Checklist (12 Madde)
- Yaklaşık maliyet son 30 gün içinde piyasa fiyat araştırmasına dayanıyor mu? (en az 3 teklif)
- Teknik şartname marka/model/menşei işaret etmiyor mu? (KİK 12. madde)
- Kumaş gramajı ±%5 tolerans ile belirtildi mi?
- EN ISO 13688 + EN ISO 20471 sınıfı (2 veya 3) net yazıldı mı?
- Sertifikalar onaylı kuruluş belirtilmeden, jenerik olarak istendi mi?
- Yerli istekli %15 fiyat avantajı maddesi (KİK 63) eklendi mi?
- Numune adet/süre/değerlendirme süresi net mi?
- Teslimat süresi adet matrisine göre gerçekçi mi? (30/45/60 gün)
- İdare kaynaklı gecikmenin teslimat süresine eklendiği madde var mı?
- Akredite laboratuvar testleri kalem ve masraf olarak tanımlı mı?
- İlan tarihi dağıtım hedefinden en az 90 gün önce mi?
- Beden matrisi sözleşme sonrası revize edilebilir mi? (esneklik)
Sıkça Sorulan Sorular
Belediye iş kıyafeti ihale süreci ne kadar sürer?
EKAP üzerinden ön ilan yayınından sözleşme imzasına kadar açık ihale usulünde ortalama 45-75 gün sürer: ilan süresi (40 gün üstü ihalelerde min. 40 gün), teklif değerlendirme (10-15 gün), kesinleşmiş karar bildirimi (10 gün) ve sözleşme aşaması. Pazarlık usulünde bu süre 20-30 güne kadar düşebilir.
Yerli istekli %15 fiyat avantajı nasıl uygulanır?
4734 sayılı Kamu İhale Kanunu 63. madde gereği idare şartnamede "yerli istekli lehine fiyat avantajı uygulanacaktır" hükmü koyabilir; bu durumda yerli isteklinin teklif fiyatına %15'e kadar avantaj sağlanır. Belediye iş kıyafeti gibi yerli üretimi yeterli kalemlerde bu madde genellikle uygulanır. Yerli istekli belgesi TOBB veya bağlı odalardan alınır.
İhale öncesi kaç numune talep edilir?
Standart belediye iş kıyafeti şartnamesinde sözleşme imzasından sonra her kalem için 1-2 adet onay numunesi 10-15 iş günü içinde teslim edilir. İhale teklif aşamasında numune istenirse, teknik şartnamede "her renk/beden için 1 adet" şeklinde belirtilmesi ve süresi (genellikle 7 gün) tanımlanmalıdır. Akredite laboratuvar testleri yüklenici masrafıyla yapılır.
Belediye iş kıyafeti teslimat süresi standart kaç gündür?
Adet bazında değişir: 500-1.000 takım için 30 gün, 1.000-3.000 takım için 45 gün, 3.000+ takım için 60 gün standart kabul edilir. İlkbahar (Mart-Nisan) ve sonbahar (Eylül-Ekim) sezonlarında talep yoğun olduğu için süreye 10-15 gün ek pay bırakılması önerilir. 7.000+ adetli alımlarda etap teslimi tercih edilir.
İhale hangi sebeplerle iptal edilir?
En sık iptal sebepleri: tekliflerin yaklaşık maliyetin üzerinde olması, geçerli teklif sayısının 1'in altına düşmesi, teknik şartnamede marka/model tarif edilerek rekabetin engellenmesi (KİK 12. madde ihlali), sertifika talebinin tek bir isteklinin sahip olduğu özel belge olması veya idarenin kamu yararı gerekçesiyle iptal kararıdır. İptal sonrası gerekçeli karar EKAP üzerinden tüm isteklilere bildirilir.
Belediye İhale Şartname Desteği
Teknik şartname taslağınızın yerli üreticiye uygulanabilirliği için ücretsiz ön inceleme. 2.000 adet/gün kapasite, EN ISO 20471 sertifikalı, VKN 6620820537 yerli istekli.
İletişime Geç →